Бүгін, 11:29
2011 жылғы 12 қараша. Тараз қаласының тарихында қайғылы оқиғамен есте қалған күн. Осыдан 15 жыл бұрын шаһарда болған лаңкестік әрекет салдарынан бірнеше адам қаза тауып, құқық қорғау органдарының қызметкерлері қызметтік міндетін орындау кезінде ерлікпен көз жұмды. Сол күні ел тыныштығын қорғау жолында жанын қиған азаматтардың бірі – полиция капитаны, «Халық Қаһарманы» Ғазиз Әбдібекұлы Байтасов еді, деп хабарлайды baq-orda.kz.
Оның ерлігіне биыл 15 жыл толып отыр. Арада қанша уақыт өтсе де, Ғазиз Байтасовтың есімі мен қайсарлығы халық жадында сақталып келеді.
БАЛАЛЫҚ АРМАНЫ – ПОЛИЦЕЙ БОЛУ
Ғазиз Әбдібекұлы Байтасов 1971 жылғы 3 сәуірде Жамбыл облысындағы Түймекент ауылында дүниеге келген. Ол бала кезінен тәртіпке жақын, жауапкершілігі мол, алғыр оқушы болған. Мектеп қабырғасында жүргенде-ақ болашақ мамандығын таңдап, милиционер болуды армандаған. Сыныптастарының естеліктеріне қарағанда, Ғазиз мектептегі мерекелік шараларға да милиционердің киімін киюді ұнатқан. Бұл оның бала күнгі арманынан айнымай, сол жолды таңдағанын аңғартады.
Мектепті үздік аяқтаған соң білімін жалғастырып, 1997 жылы Қарағанды политехникалық институтын, 2002 жылы әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетін тәмамдаған.
Ішкі істер органдарындағы еңбек жолын 1992 жылғы 11 мамырда Жезқазған облыстық ішкі істер басқармасында жол-патрульдік қызмет инспекторы болып бастаған. Кейін қызмет баспалдақтарынан өтіп, Жамбыл облысы ішкі істер департаментінің жол полициясы жеке батальонының бірінші взвод командирі лауазымына дейін көтерілді.
Әріптестері оны өз ісіне адал, талапшыл, жауапкершілігі жоғары, қызметіне немқұрайлы қарамайтын маман ретінде еске алады. Жол-көлік оқиғаларының алдын алу, қауіпті учаскелерді анықтау және азаматтардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету жұмыстарына ерекше көңіл бөлген. Құқық қорғау саласында шамамен 20 жыл қызмет етіп, капитан шеніне дейін жеткен. Еңбегі ескерусіз қалмай, түрлі марапаттар мен көтермелеулерге ие болған.
2011 ЖЫЛҒЫ 12 ҚАРАША: ТАРАЗДЫ ДҮР СІЛКІНДІРГЕН ОҚИҒА
2011 жылдың 12 қарашасында Тараз қаласында қарулы лаңкестік әрекет орын алды. Қаруланған қылмыскер аңшылық қару-жарақ дүкеніне шабуыл жасап, күзетші мен дүкенге келген азаматтың өмірін қиды. Кейін қару-жарақты иемденіп, көлікпен оқиға орнынан қашқан. Жол бойында өзін ұстауға әрекеттенген құқық қорғау органдарының қызметкерлеріне оқ жаудырған.
Қылмыскердің әрекеті салдарынан бірнеше полиция қызметкері мен Ұлттық қауіпсіздік комитетінің қызметкерлері қаза тапты. Қала көшелерінде қуғын мен атыс жалғасып, жағдай күрделене түсті. Қылмыскерді тоқтату үшін полиция жасақтары жұмылдырылды. Олардың қатарында жол полициясы жеке батальонының бірінші взвод командирі, полиция капитаны Ғазиз Байтасов та болды.
Қуғын кезінде ол қарулы қылмыскерге жақындап, оны тоқтатуға әрекет жасады. Алайда қарсылық көрсеткен лаңкес Ғазиз Байтасовқа оқ атты. Соған қарамастан полиция капитаны шегінбей, қылмыскерді ұстауға ұмтылды. Қолындағы гранатаны жарып жіберген сәтте екеуі де жарылыс салдарынан қаза тапты.
Ғазиз Байтасовтың соңғы сәтке дейін қылмыскерді тоқтатуға ұмтылуы оның қызметтік борышына адалдығы мен батылдығын көрсетті. Сол күні ол өз өмірін қатерге тігіп, айналасындағы адамдардың қауіпсіздігі үшін күресті.
БАТЫРДЫҢ АРТЫНДА ҚАЛҒАН ОТБАСЫ
Ел үшін ерлік көрсеткен азаматтың артында аяулы жары Гүлжамал Тәжиева мен екі ұлы қалды. Ғазиз Байтасов өмірден өткен кезде үлкен ұлы Арманжан 11 жаста, ал кенжесі Әділжан небәрі үш жаста болған.
Жұбайы Гүлжамалдың естеліктеріне қарағанда, олар 15 жыл бірге өмір сүрген. Ғазиз қызметіне көп уақыт бөлгенімен, отбасына деген ықыласы ерекше болған. Жақындарына «Сендер үшін жұмыс істеп жүрмін. Зейнетке шығамын да, өмірімнің соңына дейін сендермен бірге боламын» деп жиі айтатын көрінеді.
Алайда тағдыр оған сол арманын орындауға мүмкіндік бермеді. Қызметтік міндетін атқару кезінде қаза тапқан азаматтың отбасы үшін 12 қараша – күнтізбедегі жай ғана дата емес, жақын адамынан айырылған қаралы күн. Балалары үшін ол – батыр атағынан бұрын сүйікті әке, ал жары үшін аяулы жар болып қала берді.
«ХАЛЫҚ ҚАҺАРМАНЫ» АТАҒЫ БЕРІЛДІ
Ғазиз Байтасовтың көрсеткен ерлігі мемлекет тарапынан жоғары бағаланды. 2011 жылғы 5 желтоқсанда оған қайтыс болғаннан кейін Қазақстан Республикасының ең жоғары мемлекеттік наградасы – «Халық Қаһарманы» атағы берілді. Ол бұл атаққа ие болған алғашқы полиция қызметкері ретінде тарихта қалды. Кейін батырдың жарына «Алтын жұлдыз» белгісі мен «Отан» ордені тапсырылды.
Бүгінде Ғазиз Байтасовтың есімін мәңгі есте қалдыру бағытында бірқатар жұмыс атқарылған. Тараз қаласында оның атымен аталатын көше бар. Батырдың туған жеріндегі мектепке де есімі берілген. 2021 жылы Тараз қаласындағы «Жеңіс» саябағында Ғазиз Байтасовқа арналған ескерткіш ашылды. Сонымен қатар оның өмірі мен ерлігіне арналған «Капитан Байтасов» көркем фильмі түсіріліп, 2025 жылы көрерменге жол тартты.
2026 жылы батырдың есімін ұлықтаудың тағы бір маңызды қадамы жасалды. Ішкі істер министрлігінің «Халық қаһарманы Ғазиз Байтасов» ведомстволық медалі тағайындалды. Бұл марапат қызмет барысында ерекше ерлік пен жанқиярлық танытқан ішкі істер органдарының қызметкерлеріне беріледі. Алғашқы медаль батырдың жұбайы Гүлжамал Тәжиеваға табысталды.
ЕРЛІК ЕШҚАШАН ҰМЫТЫЛМАЙДЫ
Ғазиз Байтасовтың ғұмыры қысқа болғанымен, оның артында өшпес із қалды. Ол өз қызметіне адал болып, қиын сәтте ел қауіпсіздігін бәрінен жоғары қойды. Оның ерлігі – тек бір отбасының мақтанышы емес, тұтас халықтың жадында сақталған тарих.
Арада 15 жыл өтсе де, батырдың есімі аталғанда оның ерлігі, сол күні қабылдаған батыл шешімі еске түседі. Бір кездері милиционер болуды армандаған ауыл баласы өмірінің соңына дейін сол антына адал болды.
Бүгінде оның есімі көшеге, мектепке, арнайы марапатқа беріліп, өмір жолы көркем фильмге арқау болды. Мұның бәрі – ерліктің ұмытылмайтынының белгісі.
Ғазиз Байтасов ел тыныштығы үшін өмірін қиды. Ал оның есімі – келер ұрпаққа батылдықтың, адалдықтың және Отанға қызмет етудің үлгісі болып қала береді.
