1 маусым, 2026
Қазіргі таңда су ресурстарын тиімді басқару мәселесі әлемдік деңгейдегі стратегиялық міндеттердің біріне айналып отыр. Климаттың өзгеруі, су тапшылығының артуы және ауыл шаруашылығы саласына түсетін жүктеменің көбеюі су үнемдеу технологияларын кеңінен енгізуді талап етеді. Бұл бағытта жоғары оқу орындарының рөлі ерекше. Өйткені заманауи технологияларды меңгерген білікті мамандарды даярлау – су қауіпсіздігін қамтамасыз етудің маңызды тетіктерінің бірі, деп хабарлайды baq-orda.kz.
Осы орайда Қазақ ұлттық су шаруашылығы және ирригация университеті білім беру мен ғылымды өндірістік тәжірибемен ұштастыру бағытында жүйелі жұмыстар жүргізіп келеді. Университет суармалы егіншілік, мелиорация және су ресурстарын басқару салаларындағы халықаралық тәжірибені енгізу арқылы заманауи инженерлердің жаңа буынын даярлауға басымдық беруде.
Бүгінде оқу орны әлемдік деңгейдегі жетекші компаниялармен және ғылыми ұйымдармен серіктестік орнатып, кешенді мелиорациялық білім беру ортасын қалыптастыруға кірісті. Соның ішінде Австралияның су үнемдеу және ирригациялық жүйелерді автоматтандыру саласындағы танымал компаниясы Rubicon Water-пен жүзеге асырылып жатқан жобалардың маңызы зор.
Rubicon Water компаниясы әлемнің көптеген елдерінде су беру жүйелерін автоматтандыру, шлюздік басқару технологияларын әзірлеу және су ресурстарын тиімді пайдалану бойынша табысты жобаларды іске асырып келеді. Университетпен бірлескен жұмыстар аясында аталған компанияның заманауи инженерлік шешімдері оқу бағдарламаларына енгізіліп, ғылыми зерттеулерде қолданылуда. Бұл студенттер мен жас ғалымдарға халықаралық деңгейде мойындалған технологиялармен жұмыс істеуге мүмкіндік береді.
Сонымен қатар университет жаңбырлатып суару технологияларын енгізу бағытында да белсенді жұмыс атқаруда. BNK-Group компаниясымен бірлескен жобалар аясында ауыл шаруашылығы дақылдарын тиімді суару әдістері тәжірибелік тұрғыда зерттеліп, олардың экономикалық және экологиялық тиімділігі бағалануда. Мамандардың пікірінше, мұндай технологиялар су шығынын азайтып қана қоймай, өнімділікті арттыруға және жер ресурстарын тиімді пайдалануға мүмкіндік береді.
Соңғы жылдары ауыл шаруашылығы саласында цифрлық технологиялардың рөлі айтарлықтай артты. Осы үрдісті ескере отырып, университет JAS Engineering компаниясы және Сәтбаев университетімен әріптестік орнатып, оқу және ғылыми жұмыстарға арналған заманауи агродрондарды пайдалануға енгізді.
Агродрондар суармалы жерлердің жай-күйін қашықтан бақылауға, топырақтың ылғалдылық деңгейін анықтауға, өсімдіктердің даму жағдайын талдауға және тыңайтқыштарды дәл мөлшерде енгізуге мүмкіндік береді. Сонымен қатар олар цифрлық картографиялау жұмыстарын жүргізіп, үлкен көлемдегі мәліметтерді жедел өңдеуге жағдай жасайды. Бұл өз кезегінде ауыл шаруашылығын цифрландыру және дәлме-дәл егіншілік қағидаттарын енгізу бағытындағы маңызды қадам болып саналады.
Аталған жобалардың басты ерекшелігі – студенттердің ғылыми-зерттеу және тәжірибелік жұмыстарға тікелей қатысуында. Университеттің бакалаврлары, магистранттары мен докторанттары жаңа технологиялардың тиімділігін зерттеп, тәжірибелік сынақтар жүргізуде. Олар халықаралық серіктестер ұсынған заманауи инженерлік шешімдерді меңгеріп қана қоймай, ғылыми жобалар әзірлеуге де белсенді қатысуда.
Мұндай тәжірибе болашақ мамандардың кәсіби құзыреттілігін арттырып, еңбек нарығында сұранысқа ие кадрларды даярлауға мүмкіндік береді. Сонымен қатар ғылым мен өндірістің байланысын нығайтып, жоғары білім беру жүйесінің практикалық бағытын күшейтеді.
Жалпы алғанда, Қазақ ұлттық су шаруашылығы және ирригация университетінде жүзеге асырылып жатқан жобалар оқу орнының тек білім беру мекемесі ғана емес, су шаруашылығы саласындағы заманауи ғылыми-инновациялық орталыққа айналып келе жатқанын көрсетеді. Rubicon Water, BNK-Group, JAS Engineering және Сәтбаев университетімен қалыптасқан стратегиялық серіктестік халықаралық тәжірибені өңірлік ғылым мен білім жүйесіне енгізуге жол ашуда.
Бұл бастамалар еліміздің су қауіпсіздігін қамтамасыз етуге, ауыл шаруашылығын технологиялық жаңғыртуға және халықаралық деңгейде бәсекеге қабілетті инженер мамандарды даярлауға бағытталған маңызды қадамдардың бірі болып табылады.
